Please ensure Javascript is enabled for purposes of website accessibility

- Διαφήμιση -

Η Ενωμένη Ευρώπη προσπαθεί ακόμη να ξεπεράσει τους διχασμούς της

- Διαφήμιση -

Χρόνος ανάγνωσης: 6 λεπτά

Επτά δεκαετίες από τότε που ο Ρομπέρ Σουμάν έθετε τις βάσεις της σημερινής Ευρωπαϊκής Ένωσης,  η πανδημία θέτει νέες δυσκολίες και προκλήσεις στην Ένωση

Της ΜΑΡΙΛΕΝΑΣ ΓΕΡΑΝΤΩΝΗ*

Προτείνοντας τον από κοινού έλεγχο της παραγωγής άνθρα­κα και χάλυβα, που ήταν οι σημαντικότερες πρώτες ύλες για την πολεμική βιομηχανία χωρών που βρέθηκαν σε αντί­παλα πολεμικά στρατόπεδα, ο διαπρεπής γάλλος νομικός και υπουργός Εξωτερικών Ρομπέρ Σουμάν στις 9 Μαΐου του 1950 θέτει τις βάσεις για τη δημιουρ­γία ενός υπερεθνικού ευρωπα­ϊκού θεσμού, που θα οδηγήσει σταδιακά στη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

-- Διαφήμιση --

Είναι η εποχή που η Ευρώπη προσπαθεί ακόμη να επουλώ­σει τις πληγές της από τον πιο αδυσώπητο πόλεμο στην Ιστο­ρία της. Δείχνει αποφασισμένη να αποτρέψει την επανάληψη ενός τέτοιου ολέθρου και έτοι­μη να αλλάξει το πεπρωμένο της. Η νέα ελπίδα γεννιέται μέ­σα από την εμπέδωση της ειρή­νης, της συνεργασίας και της αλληλεγγύης.

Αξίες διαχρονικές και προοδευ­τικές ταυτόχρονα που διασφα­λίζουν ότι η ανθρωπότητα θα βγει ωφελημένη από τις αλλα­γές που συντελούνται στον πλα­νήτη. Εβδομήντα χρόνια μετά, η θεώρηση αυτή προβάλλει πιο αναγκαία από ποτέ καθώς η επέτειος της Διακήρυξης Σου­μάν συμπίπτει με μια υγειονο­μική πανδημία που σάρωσε την ευρωπαϊκή ήπειρο. Οι απώλειες του κορωνοϊού σε ζωές είναι ανυπολόγιστες ενώ οι προκλή­σεις σε υγειονομικό, οικονομι­κό, πολιτικό και διπλωματικό επίπεδο είναι πρωτοφανείς.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση ωστό­σο βρέθηκε απροετοίμαστη ενώπιον αυτής της συνθήκης. Για άλλη μια φορά έδειξε την απροθυμία της να διαχειριστεί σε υπερεθνικό επίπεδο μια νέα παγκόσμια κρίση – αυτή τη φο­ρά υγειονομική – που χτύπησε την πόρτα της. Είδε μέλη της να θρηνούν χιλιάδες νεκρούς, είδε τις οικονομίες τους να καταρ­ρέουν.

Μέχρι σήμερα δεν έχει επιδιώξει να συντονίσει ή έστω να προτείνει μια κοινή στρατηγική για την αντιμετώπιση της πανδημίας σε επίπεδο υγειο­νομικό, αφήνοντας τα κράτη της να χαράξουν διαφορετική πολιτική. Επέβαλε δε το κλείσι­μο των μεταξύ τους συνόρων.

Ποιος μπορεί να ξεχάσει την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Κε­ντρικής Τράπεζας Κριστίν Λαγκάρντ όταν δήλωνε στις αρχές Μαρτίου, οπότε και η Ιταλία (η τρίτη μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης) μέτραγε ήδη εκατόμβες νεκρών, ότι δεν εί­ναι καθήκον της Τράπεζας να βοηθήσει τη χώρα στις αγορές ομολόγων, προκαλώντας την ίδια κιόλας στιγμή καταβαράθρωση -17% στο χρηματιστή­ριο του Μιλάνου και θέτοντας σε κίνδυνο τα μέτρα στήριξης που είχε ήδη να αναγγείλει η Κομισιόν.

Υπό το βάρος της κατακραυγής για την αποτυχία της Ένωσης να δώσει απαντήσεις, η πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έσπευδε σε ρόλο πυροσβέστη να ανακοινώσει ένα «ταμείο ανάκαμψης» που θα βοηθήσει πρωτίστους τις οι­κονομίες που πλήττονται καίρια από την πανδημία.

Τις τελευταίες εβδομάδες ωστόσο, οι ηγέτες της ΕΕ δια­φωνούν για το εύρος του, ενώ η καλύτερη δυνατή λύση – η έκδοση ενός ομολόγου από την ΕΚΤ, επιχείρημα που υιο­θέτησαν σχεδόν στο σύνολό τους έγκυροι οικονομολόγοι – προσκρούει στις ενστάσεις της Γερμανίας και των λοιπών δορυφόρων της.

Η προσέγγιση του Βορρά πα­ραμένει ίδια και απαράλλα­κτη με αυτή την ατελέσφορη επιχειρηματολογία που ασπάστηκε το Βερολίνο και ο εύρωστος Βορράς το 2010 στη σκιά της παγκόσμιας χρημα­τοπιστωτικής κρίσης, η οποία έπληξε αλύπητα την αδύναμη περιφέρεια της ευρωζώνης. Η Ένωση ενός κοινού παρο­νομαστή και της αμοιβαιοποίησης των κινδύνων είναι ξανά απούσα.

Το ίδιο διχασμένη, βραχυκυ­κλώνει σε μυωπικά επιχειρή­ματα την ώρα που άπαντες ομολογούν ότι για να αντιμετωπισθούν οι παρενέργειες της πανδημίας στην ευρωζώ­νη χρειάζονται ρηξικέλευθα εργαλεία και τομές μεγάλης κλίμακας.

Έτσι θα επανεκκινήσει η οικονομία την επόμενη μέρα της πανδημίας και όχι με ημίμετρες πολιτικές. Σήμερα, και ενώ απαντήσεις στα ερωτήματα για το πόσο θα διαρκέσει η πανδημία, για το αν θα υπάρξει δεύτερο ή τρίτο κύμα όπως πολλοί φοβούνται, για το αν θα υπάρξει και πά­λι γενικευμένη καραντίνα δεν έχουν δοθεί, γίνεται ακόμη πιο επιτακτική αυτή η ανάγκη. Οι προβλέψεις για την ύφεση στην ευρωζώνη δεν αφήνουν άλλω­στε περιθώρια αισιοδοξίας.

Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΔΙΑΙΡΕΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΖΩΝΗΣ

Οικονομική ύφεση «ιστορικών διαστάσεων»

Στην πρώτη της δημοσιο­ποιημένη εκτίμηση για την οικονομία μετά το ξέσπα­σμα της πανδημίας, η Ευ­ρωπαϊκή Επιτροπή κάνει λόγο για ύφεση «ιστορι­κών διαστάσεων» εξαιτίας της πανδημίας του κορωνοϊού, η οποία ανα­μένεται ότι θα φθάσει στα επίπεδα-ρεκόρ του 7,7% το 2020.

Η Κομισιόν προ­κρίνει ένα ισχυρό ευρω­παϊκό πλάνο ανάκαμψης, το οποίο θα βοηθήσει τις εθνικές δράσεις, αλλιώς – αναφέρει – υπάρχει κίν­δυνος σοβαρών στρεβλώ­σεων εντός της ενιαίας αγοράς και εν τελεί διαίρεσης της ευρωζώνης.

Αναλυτές προβλέπουν ότι ο κόσμος που θα αναδυθεί μετά την πανδημία (οψέποτε τελειώσει) θα είναι πιο απρόβλεπτος και ασταθής από ποτέ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες του Τραμπ βρίσκονται στη δίνη του δικού τους απο­μονωτισμού και σε συνδυ­ασμό με την εσωστρέφεια της ΕΕ αφήνουν ένα μεγά­λο κενό στην παγκόσμια σκακιέρα, το οποίο έχει ήδη αρχίσει να καλύπτει ο εξ Ανατολών αναδυόμενος κινεζικός γίγαντας.

Πέντε χρόνια νωρίτερα από τη Διακήρυξη Σουμάν, η ναζιστική Γερμανία έπνεε τα λοίσθια. Μεγά­λο μέρος της χώρας είχε καταληφθεί από σοβιετι­κά και συμμαχικά στρατεύματα ενώ ο στρατός του Χίτλερ είχε καταρρεύσει.

Στις 9 Μαΐου σε ένα προάστιο του Βερολίνου, ο ανώτατος διοικητής της Βέρμαχτ υπογράφει την άνευ όρων συνθηκο­λόγηση της Γερμανίας, επισφραγίζοντας το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πο­λέμου.

Με το τέλος της ναζιστικής απειλής και μέσα από τα συντρίμμια πολέμου η Ευρώπη έθετε ως πρωταρ­χικό στόχο να μπει τέλος στο μίσος και να δημιουργηθούν οι συνθήκες για ειρήνη και ευημερία.

Η αλήθεια είναι όμως ότι υπήρχαν θαρραλέοι πολι­τικοί, όπως ο Αντενάουερ, ο Τσόρτσιλ, ο Ντε Γκάσπερι και ο Σουμάν. Πό­σο λείπουν τέτοιες μορ­φές σήμερα..

* Η Μαριλένα Γεραντώνη είναι δημοσιογράφος στην εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ και το κανάλι MEGA TV με καταγωγή από τη Δωρίδα

- Διαφήμιση -

Άμεσες ειδοποιήσεις για τα τελευταία άρθρα μας - στη στιγμή!

- Διαφήμιση -

Συνεχίζοντας να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Περισσότερες πληροφορίες.

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό.

Κλείσιμο