Έφυγε η μεγάλη Ελληνίδα Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ  – Δηλώσεις Φ.Σπανού, Π.Ταγκαλή και Ε.Π.Κ. Δελφών

Χρόνος ανάγνωσης: 15 λεπτά

Έφυγε πλήρης ημερών σε ηλικία 100 ετών, η ιστορικός και καθηγήτρια Πανεπιστήμιου Ελένη Γλύκατζη – Αρβελέρ.

Η Ελένη Γλύκατζη – Αρβελέρ ήταν η πρώτη γυναίκα πρύτανης στη Σορβόνη, με πλούσιο συγγραφικό έργο για το Βυζάντιο, βραβεύσεις, αλλά και ενεργή παρουσία και παρεμβάσεις ως το τέλος της ζωής της. Ακόμη, ήταν Πρέσβειρα Καλής Θέλησης της UNICEF.

Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 29 Αυγούστου 1926 από Μικρασιάτες γονείς. Πατέρας της ήταν ο Νίκος Γλύκατζης, Μικρασιάτης έμπορος και επιστάτης των κτημάτων της οικογενείας της μητέρας της, Καλλιρόης, το γένος Ψαλτίδη, η οποία προερχόταν από εύπορη οικογένεια της Προύσας. Αποφοίτησε από το Δ΄ Γυμνάσιο Αθηνών και σπούδασε στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Στην Κατοχή εντάχθηκε στην ΕΠΟΝ και ήταν η υπεύθυνη μαθητριών του Παγκρατίου, υπό την καθοδήγηση του Χρήστου Πασαλάρη.

Κατά τα Δεκεμβριανά, ακολούθησε τον ΕΛΑΣ Αθηνών, στην υποχώρηση του από την Αττική και επέστρεψε στον Βύρωνα μετά τη Συμφωνία της Βάρκιζας.

Την περίοδο του 1950, ενώ ήταν φοιτήτρια του πανεπιστημίου, εργάστηκε ως γνώστρια της γαλλικής γλώσσας στον κύκλο της βασίλισσας Φρειδερίκης.

Μετά την αποφοίτησή της από τη Φιλοσοφική Σχολή του ΕΚΠΑ εργάστηκε ως ερευνήτρια στο Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών (1949-1953).

Εγκαταστάθηκε στο Παρίσι το 1953 για να συνεχίσει τις σπουδές της. Δύο χρόνια μετά την άφιξή της, διορίσθηκε στο Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών (Γαλλία) (CNRS) και το 1964 έγινε διευθύντρια σπουδών του Κέντρου και το 1967 καθηγήτρια στη Σορβόννη.

Το 1966 έλαβε το δίπλωμα doctorat ès lettres, με τη μελέτη της για το Βυζάντιο και τη θάλασσα, που εκδόθηκε από τις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις της Γαλλίας (Byzance et la mer, Παρίσι: Presses universitaires de France). Διετέλεσε Διευθύντρια του Κέντρου Ιστορίας και Πολιτισμού του Βυζαντίου και της Χριστιανικής Αρχαιολογίας, έγινε Αντιπρύτανις (1970-1973) και το 1976, Πρύτανις στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης (Paris I). Είναι η πρώτη γυναίκα Πρύτανης στην ιστορία των 700 χρόνων του Πανεπιστημίου της Σορβόννης αλλά και η πρώτη γυναίκα παγκοσμίως που είχε τέτοια θέση σε διεθνώς αναγνωρισμένο πανεπιστήμιο.

Εκεί γνώρισε τον σύζυγό της, τον Ζακ Αρβελέρ (1918–2010) που ήταν αξιωματικός του Πολεμικού Ναυτικού της Γαλλίας και ο οποίος καταγόταν από μεγαλοαστική οικογένεια του Παρισιού. Με τον Ζακ Αρβελέρ απέκτησε μία κόρη, την Μαρί-Ελέν.

Η ίδια ζούσε μόνιμα στη Γαλλία.

Έχει λάβει τις εξής τιμητικές διακρίσεις από τη Γαλλική Δημοκρατία:

– Ταξιάρχης της Λεγεώνας της Τιμής
– Μεγαλόσταυρος του Εθνικού Τάγματος της Τιμής
– Διοικητής της Τάξης των Ακαδημαϊκών Φοινίκων
– Ταξιάρχης των Τεχνών και των Γραμμάτων
– Ακόμη έχει λάβει τις εξής διακρίσεις: Ταξιάρχης της Λεγεώνας της Τιμής (Ελλάδα), Επίτιμη Πολίτης (Γαλλία), Υψηλότατη Ταξιάρχης (Μεξικό), Ταξιάρχης της Εθνικής Ταξιαρχίας (Λουξεμβούργο), Υψηλότερη Ταξιάρχης της Ταξιαρχίας των Τιμών (Αυστρία), Ταξιάρχης της Βασιλικής Ταξιαρχίας της Δανίας, Ταξιάρχης των Επιστημών, της Παιδείας και της Τέχνης (Πορτογαλία), Ταξιάρχης της Ταξιαρχίας της Τιμής (Ιταλία), τιμητικό μετάλλιο από τη Πολωνική Ακαδημία Επιστημών και Ασημένιο Μετάλλιο του Ολυμπιακού Τάγματος από τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή

Δήλωση περιφερειάρχη Στερεάς Ελλάδας Φάνη Σπανού

«Η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας αποχαιρετά με θλίψη μια πολύ μεγάλη Ελληνίδα, την Ελένη Γλύκατζη – Αρβελέρ, που έφυγε από τη ζωή πλήρης ημερών και πληρέστατη προφοράς, ακριβώς στο ήμισυ του εκατοστού έτους ηλικίας της.

H διεθνώς καταξιωμένη Βυζαντινολόγος, Ιστορικός και Πανεπιστημιακός άφησε πίσω της πλούσιο συγγραφικό έργο και αφιέρωσε την ερευνητική της δραστηριότητα στη βυζαντινή ιστορία.

Υπήρξε η πρώτη γυναίκα πρόεδρος του τμήματος Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης, το 1967, αλλά και η πρώτη γυναίκα Πρύτανης του ίδιου Πανεπιστημίου.

Διετέλεσε Πρόεδρος του Πανεπιστημίου της Ευρώπης (Université de l’Europe) και τιμήθηκε με πλήθος διακρίσεων, παρασήμων και επίτιμων διδακτορικών τίτλων από πανεπιστήμια σε όλο τον κόσμο.

Υπήρξε Πρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου, αλλά και Πρέσβειρα Καλής Θέλησης της UNICEF.

Τελευταία χρονικά -αλλά όχι έσχατη αξιακά- υπήρξε η θέση της Προέδρου του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Κέντρου Δελφών, την οποία η Ελένη Γλύκατζη – Αρβελέρ υπηρέτησε με πρωτοφανές πάθος και όραμα.

Προσωπικά, δεν θα ξεχάσω ποτέ τη μεγάλη τιμή της γνωριμίας μας και το ξεχωριστό προνόμιο των συζητήσεων μας, στον μοναδικό τόπο των Δελφών.

Εκφράζουμε τα βαθιά και ειλικρινή μας συλλυπητήρια στους οικείους της».

Δήλωση του Δημάρχου Δ. Δελφών Παναγιώτη Ταγκαλή

Με βαθιά θλίψη υποδεχθήκαμε την είδηση του θανάτου της Ελένης Γλύκατζη-Αρβελέρ, της κορυφαίας βυζαντινολόγου και ιστορικού.

Εκπέμποντας το προσωπικό της φως, μέσω της δημιουργικότητας και του ανήσυχου πνεύματός της, αφήνει έντονο το στίγμα της στη σύγχρονη ιστορία της χώρας, επηρεάζοντας τα μέγιστα και τον δικό μας τόπο!

Έχοντας, μεταξύ άλλων, θητεύσει στη θέση της Προέδρου του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Κέντρου Δελφών, είχαμε την τιμή να οικοδομήσουμε μαζί της πολύτιμους δεσμούς, που αποτελούν ανεκτίμητης αξίας παρακαταθήκη!

Εκφράζω τα ειλικρινή και βαθιά μου συλλυπητήρια στην οικογένειά της!

Το πλούσιο έργο Ελένης Γλύκατζη-Αρβελέρ την κατατάσσουν στους αθανάτους, που εξέπεμψαν και θα συνεχίζουν να εκπέμπουν φως με το έργο τους!